2026ko maiatza: Euskadin larrialdi kimikoko sirenak aktibatzeko ariketak (datak eta udalerriak)
Maiatzaren 22an, ostirala, Hernanin (Gipuzkoa), maiatzaren 25ean, astelehena, Muskizen, Santurtzin, Abanto-Zierbenan eta Zierbenan (Bizkaia), eta maiatzaren 26an, asteartea, Lantaronen (Araba), larrialdi kimikoko sirenak aktibatuko dira.
Ez dago alarma-arrazoirik. Sirenak aktibatzeko ariketak edo segurtasun-egiaztapenak dira, sirenek behar bezala funtzionatzen dutela egiaztatzeko.
Seguridad KIMIKAk, AVEQ-KIMIKA Enpresa Kimikoen Euskal Elkartearen informazio- eta dibulgazio-proiektuak, Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Saileko Larrialdiei Aurre Egiteko eta Meteorologiako Zuzendaritzaren (LAEMZ) laguntzarekin, sirenak aktibatzeko ariketa horiek egiten ditu urtean bitan. Sirenak aktibatzeko ariketa horiek oso erabilgarriak dira substantzia kimikoekin lan egiten duten industrietatik hurbil dagoen eremu batean dauden herritarrek ihesaldi toxikoaren ondoriozko larrialdi kimikoko egoera baten aurrean nola jokatu jakiteko.
Sirenak aktibatzeko ariketen datak eta orduak
Sirenak aktibatzeko ariketak udalerri hauetan egingo dira, egun eta ordutegi hauetan:
- Hernani: maiatzaren 22an, 10:00etan
- Muskiz: maiatzaren 25ean, 10:00etan
- Santurtzi: maiatzaren 25ean, 11:00etan
- Lucero lurmuturra (Zierbena): maiatzaren 25ean, 11:30ean
- Lantaron: maiatzaren 26an, 11:00etan
SEVESO araudia eta segurtasun kimikoa
SEVESO (segurtasun-estandar zorrotzena) araudiaren arabera jarduten duten sektore kimikoko euskal enpresek badute Kanpoko Larrialdi Plan bat (KLP), Larrialdiei Aurre Egiteko eta Meteorologiako Zuzendaritzak (LAEMZ) egina eta edozein gorabeheraren aurrean erantzuna berehalakoa eta koordinatua izango dela bermatzeko diseinatua: herritarrek arriskuak minimizatzeko zer egin zehazki jakin dezaten.
Funtsezkoa da funtsezko informazio hori helaraztea; izan ere, autobabesak eta nola erreakzionatu jakiteak ezberdintasuna eragin dezake larrialdi kimiko baten lehen minutuetan. Inor atzean geratzen ez dela ziurtatzeko, sistemak bateria propioak dituzten sirenak ditu, hornidura elektrikoa eteten denean ere funtzionatzen jarraitzeko. Jarduera-protokoloak eta oinarrizko aholkuak eskuragarri daude beti Seguridad Kimika web orrian.
Sirenak aktibatzeko ariketak: Ez da benetako larrialdia, ezta simulakroa ere.
Sirenak aktibatzeko edo segurtasun-egiaztapenak egiteko ariketen helburua larrialdi kimiko baten aurrean alerta-sirenek ondo funtzionatzen dutela egiaztatzea da.
- Sirenak aktibatzeko ariketak ez dira benetako larrialdia. Ez dago alarma-arrazoirik
- Sirenak aktibatzeko ariketak ez dira simulakroak: simulazioak larrialdi kimiko simulatu baten aurrean jarduteko praktikak dira, eta kanpoko parte-hartze gehiago dituzte, hala nola SOS Deiak, larrialdietako unitateak eta polizia.
Sirenak aktibatzeko ariketak: alerta-sirenen soinua ezagutu
Sirenak aktibatzeko ariketak ez ezik, alerta-sirenak behar bezala dabiltzala egiaztatzeko segurtasun-egiaztapenak ere egiten dira, baita herritarrek haien soinua ezagut dezaten ere. Garrantzitsua da alerta-soinua ezagutzea, herritarrek soinu hori identifikatzen jakingo dutela ziurtatzeko eta edozein larrialdiren aurrean azkar jarduteko. Sirena horiek funtzionatzeko diseinatuta daude, baita hornidura elektrikoa eteten denean ere.
Badakizu bereizten alerta-soinua eta sirenak? Larrialdi kimiko baten aurrean alerta-sirenek bi soinu mota igortzen dituzte, bai alerta-soinua, bai alerta-amaierako abisua:
- Alerta-soinua: minutu bateko hiru seinale errepikatuko dituen soinu batekin iragartzen da, bost segundoko isilunearekin.
- Alertaren azken abisua: Sirena seinale jarraitua 30 segundoz. Horrek esan nahi du jada ez dagoela arriskurik.
Noiz aktibatzen dira alerta-sirenak?
Larrialdi kimikoen kasuan, sirenak aktibatzea aurreikusita dago, batez ere, kanpoan eragin dezaketen ihes toxikoen egoeretarako. Hau da, herritarrentzat arrisku larria eta berehalakoa egon daitekeenean eta autobabeserako neurriak aplikatu behar direnean, hala nola konfinamendua.
Herritarrei abisu akustikoa emateko sistemak edo alerta-sirenak dituzten udalerriak: Hernani, Muskiz (Abanto-Zierbena), Santurtzi, Zierbena eta Lantaron
Nola abisatzen zaie herritarrei larrialdi kimiko baten aurrean? Udalerri guztiek ez dute sistema bera erabiltzen. Euskadin, udalerri batzuek baino ez dituzte zarataz ohartarazteko sistemak, herritarrak jakinaren gainean jartzeko. Herritarrei hots-abisuak emateko sistemak dituzten udalerriak edo alerta-sirenak honako hauek dira: Hernani, Muskiz (Abanto-Zierbena), Santurtzi, Zierbena eta Lantaron.
Kanpoko Larrialdi Planen barruan, herritarrak ohartarazteko mekanismoak ere jasotzen dira, hala nola sirenen bidezko hots-abisuak edo megafonia bidezko abisuak dituzten beste alerta-sistema batzuk, besteak beste. Halaber, herritarrentzako komunikazioa sustatzen da eragindako udalerrietako udalen, Seguridad Kimikaren webgunearen eta 112 SOS DEIAKen bitartez, bai eta komunikabide tradizionalen lankidetza ere.
Era berean, sirenak aktibatzearekin batera, SOS Deiaken “112 alderantzizko” aplikazioa jarriko da martxan. Horrela, Euskadiko Larrialdiak Koordinatzeko Zentrotik autobabeserako mezu bat bidaliko zaie aplikazio hori instalatuta duten gailu guztiei, baldin eta geolokalizazioa ahalbidetzen badute eta larrialdiaren eragin-erradioan badaude.
