Zer egin behar duzu larrialdi kimiko baten aurrean?
Industria-ingurune batean sirena bat entzuten dugunean, askotan ez gara konturatzen horren esanahiaz edo garrantziaz. Hala ere, soinu hori larrialdi kimiko baten seinale izan daiteke, eta horrek berehala jardutea eta jarraibide zehatzak betetzea eskatzen du.
Seguridad Kimikaren gida honetan azaltzen dizugu nola jokatu behar duzun, nola babestu behar duzun zeure burua, eta zergatik den funtsezkoa agintarien jarraibideak eta protokoloak ezagutzea.
Zer da larrialdi kimiko bat?
Larrialdi kimiko bat gertatzen da industria-instalazio batean erabiltzen edo biltegiratzen den substantzia arriskutsu bat istripuz askatzen denean. Gertakari horiek osasun- eta ingurumen-arriskuak sor ditzakete, bereziki gas edo lurrun toxikoen isuriak badira.
Euskadin, enpresa industrialek larrialdi-planak eta biztanleriari abisu azkarra emateko sistemak dituzte ezarrita. Plan horiek egoera desberdinak aurreikusten dituzte, tartean produktu toxikoen ihesak. Horregatik, udalerri batzuek sirena-sistemak dituzte, larrialdi-egoeretan biztanleriari berehala abisatzeko.
Sirenen soinuak bizitza salga dezake
Sirena-alertak ihes toxiko baten aurrean herritarrak abisatzeko modu azkarrena eta eraginkorrena dira. Soinua entzuten baduzu, sartu berehala eraikin itxi batera, hala nola: etxea, lokal publiko bat edo kanpoko airetik babesteko moduko edozein eraikin.
Sirenarik ez dagoen eremuetan (arrisku kimikoko instalazioetatik urrun), abisuak beste bide ofizial batzuetatik iritsiko dira, hala nola irratitik, telebistatik edo Eusko Jaurlaritzaren komunikazio-kanaletatik. Kasu guztietan, garrantzitsuena bide ofizialen bitartez informatuta egotea da.
Zer egin behar da larrialdi kimiko batean?
Ihes toxiko baten alerta-soinua entzuten baduzu, jarraitu jarraibide hauei:
1. Bilatu babesleku itxi bat
Ez geratu kalean. Joan hurbilen dagoen eraikinaren barrura (zure etxera, lantokira edo eraikin publiko batera). Helburua kanpoko airetik babestea da, agintariek arriskua amaitu dela adierazi arte.
2. Itxi ateak eta leihoak, eta estali zirrikituak
Leihoak eta ateak itxi, pertsianak jaitsi eta ate/leihoetako zirrikituak zinta edo zapi hezeekin estali. Horrela, aire kutsatua barnera sartzea saihestuko duzu.
3. Ez erabili aireztapen-sistemarik
Itzali aire girotua, berogailuak edo aireztapen mekanikoa, kanpoko airea sarraraz dezaketelako.
4. Manten zaitez informatuta
Entzun irratia, edo jarraitu sare sozial ofizialak eta erakundeen komunikazio-kanalak. Telefonoa ezinbestekoa bada bakarrik erabili, larrialdi-lineak ez saturatzeko.
5. Ez atera agintariek baimena eman arte
Eraikin baten barruan egotea da neurririk seguruena. Ez atera kanpora egoera kontrolpean dagoela adierazi arte.
6. Ezin bazara babestu, estali arnabideak
Kanpoan bazaude eta ez baduzu eraikin batera sartzeko aukerarik, estali sudurra eta ahoa zapi edo arropa batekin. Ez erabili autoa babesleku gisa; izan ere, ibilgailuek ez dute babes nahikorik eskaintzen gas edo lurrun toxikoen aurrean.
7. Babestu adingabeak eta adinekoak
Larrialdi kimikoetan oso ohikoa den akats bat da haurren edo senide adinekoen bila joatea ikastetxeetara edo eguneko zentroetara. Erakunde horiek badituzte beren protokoloak prestatuta. Zuk hara ez joatean, zeure burua arriskuan ez jartzeaz gain, larrialdi-zerbitzuen lana oztopatzea saihestuko duzu.
Prebentzioa eta segurtasun kimikoarekiko konpromisoa
Euskadiko enpresa industrialek prebentzioarekiko eta segurtasunarekiko konpromiso sendoa dute. Seguridad Kimika programak Euskadiko enpresak elkartzen ditu segurtasun industriala, gardentasuna eta komunitatearekiko komunikazioa hobetzeko. Horren barne sartzen da instalazioei, larrialdi-planei eta arriskua gutxitzeko hartutako neurri guztiei buruzko informazioa partekatzea.
Dena den, segurtasun kimikoa ez da soilik enpresen ardura; herritarron erantzukizuna ere bada. Jarraibideak betetzea ezinbestekoa da, inprobisazioak edo desinformazioak arriskuak areagotu besterik ez baitituzte egiten.
Soinua ezagutzeak bizitza salba dezake
Sirena-alertak babes kolektiboko elementuak dira. Soinua ezagutzeak eta nola jokatu behar den jakiteak arriskuaren eta segurtasunaren arteko aldea ekar dezake.
Larrialdi kimiko batean, segundo oro erabakigarria da. Informatu zaitez, mantendu lasaitasuna eta jarraitu beti agintarien esanei. Segurtasuna prebentziotik hasten da, eta enpresen, erakundeen eta herritarren erantzukizun partekatua da.
Seguridad Kimikak lanean jarraitzen du industria segurua, gardena eta ingurunearekin konprometitua izan dadin. Protokoloa ezagutzea ezinbestekoa da, horrek bermatzen baitu edozein ezustekoren aurrean prest egotea.